ประวัติความเป็นมา
ศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษานราธิวาส (ศว.นราธิวาส) มีสถานะภาพตามประกาศจัดตั้งเป็นสถานศึกษาที่จัดการศึกษาเฉพาะด้าน ประเภทสถานศึกษาขึ้นตรงสังกัดสำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย (สำนักงาน กศน.) มีหน้าที่จัดและบริการการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อมแก่นักเรียน นักศึกษาทั้งในและนอกระบบโรงเรียน และประชาชนในพื้นที่ที่รับผิดชอบ , ศึกษาค้นคว้าวิจัยและพัฒนารูปแบบกิจกรรม หลักสูตร สื่อและกระบวนการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม อาทิ ดาราศาสตร์ ธรรมชาติวิทยา เทคโนโลยีที่เหมาะสม ฯลฯ , เผยแพร่และบริการ กิจกรรม หลักสูตร สื่อและกระบวนการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม, พัฒนา ครู อาจารย์ วิทยากรและบุคลากรทางการศึกษา ผู้รับผิดชอบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม ,ส่งเสริม สนับสนุน และประสานงานร่วมกับภาคีเครือข่ายในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม
ประกาศจัดตั้งเมื่อวันที่ 9 สิงหาคม พ.ศ.2556 โดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการนายจาตุรนต์ ฉายแสง ได้รับการอนุญาตจากกรมส่งเสริมสหกรณ์ (นายปรีชา กิ้มเฉี้ยง) ให้ใช้ที่ดินในบริเวณศูนย์ราชการจังหวัด ตำบลลำภู อำเภอเมือง จังหวัดนราธิวาส แปลงที่ 32.1 จำนวน 18 ไร่ แปลงที่ 33 จำนวน 25 ไร่ แปลงที่ 35 จำนวน 13 – 75 ไร่ รวมทั้งสิ้นจำนวน 56.75 ไร่ ต่อมาสำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ ได้ทำการประกวดราคาด้วยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อก่อสร้างอาคารหลังแรกคือ อาคารดาราศาสตร์ ในวงเงิน 130 ล้านบาท วันที่ 3 ธันวาคม 2557 ผลปรากฏว่าบริษัทที่ชนะการประกวดราคาได้แก่ ห้างหุ้นส่วนจำกัดนราดินขาว วงเงิน 129.55 ล้านบาท และวันที่ 29 พฤษภาคม 2558 สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษา (นายกำจร ตติยกวี) ลงนามในสัญญาว่าจ้าง วงเงิน 129.5 ล้านบาท โดยแบ่งงวดงานเป็น 24 งวดงานบริษัทนราดินขาวได้ส่งมอบงานเมื่อวันที่ 28 สิงหาคม พ.ศ.2561 รวมระยะเวลาก่อสร้าง 3 ปี 3 เดือน
ปัจจุบันศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษานราธิวาสได้ดำเนินการจัดและบริการการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ให้กับกลุ่มเป้าหมาย โดยยึดปรัชญาการจัดการศึกษาที่ว่า การเรียนรู้แท้จริง คือการเรียนรู้ธรรมชาติ ดังนั้นศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษานราธิวาสจึงพยายามพัฒนาสถานศึกษาให้มี เอกลักษณ์คือ เป็นแหล่งเรียนรู้ คู่ธรรมชาติ โดยมุ่งหวังให้ผู้เรียนเกิด อัตลักษณ์คือ เป็นบุคคลที่ฉลาดรู้ ฉลาดคิดด้วยจิตวิทยาศาสตร์ โดยอาศัยสรรพกำลังและการทำงานร่วมกันกับภาคีเครือข่ายทั้งในพื้นที่และจังหวัดใกล้เคียงเพื่อพัฒนาทรัพยากรคนให้มีทักษะและความรู้ทางด้านวิทยาศาสตร์สูงสุดต่อไป
วิสัยทัศน์
“ประชาชนได้รับการส่งเสริมการเรียนรู้ที่มีคุณภาพ มีความสุข พร้อมเข้าสู่สังคมแห่งการเรียนรู้ตลอดชีวิต”
พันธกิจ
1. จัด ส่งเสริม และสนับสนุนการเรียนรู้ตลอดชีวิต ที่มีคุณภาพ เพื่อพัฒนาทักษะการเรียนรู้ และยกระดับการศึกษาของประชาชนให้สามารถปรับตัวในการดำรงชีวิตได้อย่างเหมาะสม และมีสมรรถนะพร้อมรับการเปลี่ยนแปลงขอโลกยุคใหม่
2. ผลิตและพัฒนาหลักสูตร โปรแกรมการเรียนรู้ สื่อและนวัตกรรมการเรียนรู้ วิธีการจัดกระบวนการ
เรียนรู้ การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ ที่มีคุณภาพและมาตรฐาน สอดคล้องกับรูปแบบการจัดการเรียนรู้
และสภาวการณ์การพัฒนาของประเทศ
3. ส่งเสริมการนำเทคโนโลยีดิจิทัลและนวัตกรรมที่ทันสมัยมาใช้ในการจัดและส่งเสริมการเรียนรู้ให้ประชาชนสามารถเรียนรู้ได้ทุกที่ ทุกเวลา
4. สร้างและประสานความร่วมมือเชิงรุกกับภาคีเครือข่าย ให้เข้ามามีส่วนร่วมในการจัดการเรียนรู้รูปแบบต่าง ๆ เพื่อให้ประชาชนสามารถเข้าถึงการเรียนรู้ได้ทุกที่ ทุกเวลา
5. พัฒนาระบบบริหารจัดการภายในองค์กรให้มีความทันสมัย โดยยึดหลักธรรมาภิบาล เพื่อการส่งเสริมการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ
6. พัฒนาและยกระดับศักยภาพบุคลากรทุกประเภท ทุกระดับ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานและการส่งเสริมการเรียนรู้ที่มีคุณภาพ
ศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษา ๑๗ แห่ง มีหน้าที่และอำนาจ ดังนี้
- จัดและบริการการศึกษา รวมถึงเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม ผ่านกระบวนการเรียนรู้รูปแบบใหม่ ซึ่งเน้นความรู้และประสบการณ์จริงนอกห้องเรียนในมิติของแบบจำลอง นิทรรศการ ห้องสมุด พิพิธภัณฑ์ สัมมนา แก่นักเรียน นักศึกษา ทั้งในและนอกระบบโรงเรียนและประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบ
- วิจัยและพัฒนาหลักสูตร กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ และออกแบบกระบวนการเรียนให้สอดคล้องกับการเรียนรู้ตลอดชีวิต การเรียนรู้เพื่อการพัฒนาตนเอง และการเรียนรู้เพื่อคุณวุฒิตามระดับรวมทั้งเผยแพร่และให้บริการวิชาการด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม ในพื้นที่รับผิดชอบ
- สร้างกระบวนการการมีส่วนร่วม ในการจัดและส่งเสริมการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อม กับภาคส่วนต่าง ๆ รวมทั้งการมีส่วนร่วมของท้องถิ่นและชุมชน ในพื้นที่รับผิดชอบ
- ปฏิบัติงานร่วมกันระหว่างศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษา ในการส่งเสริมและพัฒนา สมรรถนะบุคลากร ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อมให้เพียงพอกับการส่งเสริมการเรียน ทั้งในเชิงปริมาณและคุณภาพ
- ปฏิบัติงานร่วมกับหรือสนับสนุนการปฏิบัติงานของหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้องหรือที่อธิบดีมอบหมาย
การให้บริการการเรียนรู้ของศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษานราธิวาส
บทบาท ภารกิจ (ศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษา ๑๗ แห่ง)
- ดำเนินการโดยวิธีการใด ๆเพื่อกระตุ้นให้บุคคลใฝ่หาความรู้ในเรื่องที่ตนสนใจและสร้างสมรรถนะในการเรียนรู้โดยผ่านระบบเทคโนโลยีสารสนเทศที่เป็นปัจจุบันได้ด้วยตนเองทุกที่ ทุกเวลาอย่างรู้เท่าทันและเข้าถึงแหล่งเรียนรู้ ทุกประเภทได้โดยง่ายในเวลาที่ตนสะดวกโดย ไม่มีภาระค่าใช้จ่ายเกิน สมควร
- จัดให้มีและพัฒนาแหล่งเรียนรู้เพื่อให้บุคคลสามารถเรียนรู้ตลอดชีวิตได้โดยสะดวก โดยไม่มีข้อกำหนดหรือเงื่อนไขใด ๆที่อาจเป็นอุปสรรคต่อการเรียนรู้หรือมีลักษณะเป็นการไม่เกื้อหนุน ให้มีการเรียนรู้ตลอดชีวิต
- จัดหรือส่งเสริมให้ภาคีเครือข่าย จัดหรือร่วมกันจัดให้บุคคลในครอบครัวและชุมชนมีนิสัยรักการอ่านหรือการเรียนรู้ รวมทั้งจัดให้มี แหล่งส่งเสริมการอ่านและการเรียนรู้ในชุมชน
- ส่งเสริมและสนับสนุนให้ผู้ชำนาญการในภูมิปัญญาท้องถิ่นและภาคีเครือข่ายมีส่วนร่วมในการจัดการเรียนรู้และเผยแพร่ภูมิปัญญาท้องถิ่น เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ตลอดชีวิต
ศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษานราธิวาส สังกัดสำนักงานส่งเสริมการเรียนรู้ประจำจังหวัดนราธิวาส ให้บริการการเรียนรู้ทางวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อม แก่กลุ่มเป้าหมายทั้งครู นักเรียน นักศึกษา ในระบบและนอกระบบโรงเรียน รวมถึงประชาชนทั่วไปครอบคลุมทุกช่วงวัยในลักษณะที่หลากหลาย ภายใต้ประเภทกิจกรรมต่าง ๆ ดังนี้
- การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ผ่านนิทรรศการหมายถึง การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อม โดยผ่านสื่อนิทรรศการถาวร นิทรรศการชั่วคราว/กึ่งถาวร และนิทรรศการเคลื่อนที่
- การจัดกิจกรรมค่ายวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อมหมายถึง การจัดกิจกรรมการเรียนรู้แก่ผู้รับบริการ ได้มีการแลกเปลี่ยนความรู้และประสบการณ์ เพื่อให้เกิดความรู้ ทักษะ เจตคติที่ดีต่อการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อม ตลอดทั้งการเรียนรู้ด้านการทำงานและการดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันทั้งในลักษณะไป – กลับ และพักค้างแรม
- กิจกรรมการศึกษา หมายถึง โปรแกรมการเรียนรู้ที่จัดขึ้นเพื่อให้บริการการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อม และอื่นๆ แก่ผู้รับบริการทั้งในลักษณะกิจกรรมการเรียนรู้สำหรับนักเรียน นักศึกษา (School program) กิจกรรมการประกวด การแข่งขันด้านวิทยาศาสตร์ดาราศาสตร์และสิ่งแวดล้อม และการจัดกิจกรรมการเรียนรู้เคลื่อนที่สู่ชุมชน รวมถึงกิจกรรมฝึกอบรมประชุมสัมมนา และบรรยายพิเศษแก่ผู้รับบริการ ซึ่งจัดในลักษณะการเรียนรู้ทั้งลักษณะการเรียนรู้นอกระบบและการเรียนรู้ตามอัธยาศัยกิจกรรมการศึกษา
- บริการวิชาการ หมายถึง การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ทางวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม ในรูปแบบต่างๆ เช่น การให้ความรู้โดยผ่านเอกสาร Internet รายการวิทยุ เผยแพร่ วารสาร และหนังสือพิมพ์ เป็นต้น
- การให้บริการการเรียนรู้ในท้องฟ้าจำลอง หมายถึง การแสดงทางท้องฟ้าจำลอง ให้บริการความรู้ด้านดาราศาสตร์และอวกาศในโดมท้องฟ้าจำลอง ประกอบด้วยการบรรยายและการฉายภาพยนตร์เกี่ยวกับดาราศาสตร์
